Κατεχόμενα: Αντίστροφη μέτρηση για «εκλογές» – «Η τ/κ κοινότητα είναι σε μεταβατικό στάδιο»

      Κατεχόμενα: Αντίστροφη μέτρηση για «εκλογές» – «Η τ/κ κοινότητα είναι σε μεταβατικό στάδιο» | Newsit.com.cy

      Το CMIRS διεξάγει τα τελευταία χρόνια τρίμηνες έρευνες για θέματα κοινωνικο-πολιτικο-οικονομικής πολιτικής και κοινωνικές μετρήσεις στην τ/κ κοινότητα. «Όσο μειώνεται η εμπιστοσύνη προς την πολιτική, μειώνονται η κοινωνική εμπιστοσύνη/ασφάλεια και η αυτοπεποίθηση. Το διαπιστώσαμε και όταν ξεκινήσαμε αυτές τις έρευνες πριν 5 χρόνια, αυτή η κοινότητα δεν έχει ξεπεράσει ακόμη τα τραύματα του παρελθόντος. Τα τραύματα από τις δεκαετίες ΄60 και ’70 και την περίοδο του σχεδίου Ανάν δεν έχουν ακόμα ξεπεραστεί. Την περίοδο του σχεδίου Ανάν, που ήταν περίπου μια περίοδος επανάστασης, έχουμε μια κοινότητα που τελικά δεν μπόρεσε να επιτύχει σε οτιδήποτε. Γι’ αυτό μετά από τότε, η κοινωνία έγινε πιο απολιτίκη».

      Είναι μια κοινότητα, μια κοινωνία, εξήγησε η Γιουτζέλ, που ιδιαίτερα μετά τον πόλεμο πήρε λάφυρα και της διανεμήθηκαν από κάποιους χωρίς να έχουν δικαίωμα σε αυτά. «Είναι μια κοινωνία που δεν αναμετρήθηκε με το παρελθόν. Μια κοινωνία που βλέπει ότι ο κομματισμός είναι ακόμα πολύ ψηλός». Ανέφερε επίσης ότι στους Τ/κ, λόγω των δικοινοτικών ταραχών, υπήρχε μια στρατιωτική δομή που μετατράπηκε σε μορφή διοίκησης, η οποία διοίκηση έτρεφε τους υποστηρικτές της. Απέναντι σε αυτή τη δομή δημιουργήθηκαν άλλες ομάδες, συνέχισε η Μινέ Γιουτζέλ, οι οποίες μετουσιώθηκαν σε κόμματα που με τους δικούς τους υποστηρικτές και οπαδούς δημιούργησαν μια ταυτότητα. Ως «ανώτερη ταυτότητα», είπε, η τουρκοκυπριακή δεν είναι πλέον τόσο δυνατή και λόγω του εκμοντερνισμού αλλά και επειδή για μια παραδοσιακή κοινωνία, η ταυτότητα της επαρχίας, του χωριού, που είναι πολύ σημαντική, έχει αρχίσει να εξαφανίζεται. «Οι νέοι εγκαταλείπουν πλέον αυτή την ταυτότητα, αλλά δυστυχώς εγκαταλείπουμε και τις αξίες μας. Εάν είχαμε ένα δυνατό πολιτικό σύστημα θα μπορούσε να μας κρατήσει μαζί. Εάν υπήρχε μια δίκαιη δομή, αυτό θα ήταν συνενωτικό».

      Παραπέμποντας στη θεωρία της «ανομικής αυτοκτονίας» του διάσημου Γάλλου κοινωνιολόγου, Emile Durkheim, η Τ/κ ερευνήτρια σημειώνει ότι σε μια μεταβατική περίοδο, όπως αυτή που διάγει τώρα η τ/κ κοινότητα, υπάρχει πίεση, κρίση ταυτότητας και σε τέτοιες περιόδους αυξάνονται τα περιστατικά αυτοκτονιών. Η ίδια θεωρεί ως «περιπτώσεις ανομικών αυτοκτονιών» τα αυξημένα θανατηφόρα δυστυχήματα στην τ/κ πλευρά. «Η κοινωνία τρέχει με ταχύτητα προς το θάνατο. Και σε πολιτικό επίπεδο, συνεχίζει με την ίδια ταχύτητα να πράττει λάθος». Για την κ. Γιουτζέλ παρόμοιο του κοινωνικού φαινομένου που κατέγραψε ο Durkheim είναι και η στήριξη του κόμματος Εθνικής Ενότητας. «Παραπονούμαστε περισσότερο για το ΚΕΕ, αλλά ο κόσμος συνεχίζει να στηρίζει το ΚΕΕ. Αυτό, από κοινωνικής αντίληψης, είναι μια αυτοκτονία. Από μια πολιτική δομή που θα λύσει τα υφιστάμενα προβλήματα, πιο σημαντικό είναι το κέρδος. Αυτό είναι ένα πρόβλημα». Εξήγησε ότι το προσωπικό συμφέρον είναι πιο σημαντικό και η απολίτικη προσέγγιση που τώρα εκφράζεται μέσα από την ατομική ευτυχία, σε μεσοπρόθεσμο και μακροπρόθεσμο στάδιο θα καταστήσει τους Τ/κ ακόμη πιο δυστυχισμένους.

      Η Μινέ Γιουτζέλ ανέφερε ότι ο κόσμος έδωσε την ψήφο του στο ΡΤΚ, είπε ναι στο σχέδιο Ανάν, αλλά όταν δεν είχε το αποτέλεσμα που ανέμενε, ξαναέδωσε την ψήφο του στο ΚΕΕ. Δεν μπόρεσε, όπως είπε, ο κόσμος να βρει εναλλακτικές και το κόμμα του Κουντρέτ Οζερσάι ενώ στην αρχή φαίνονταν πρώτο, όταν ούτε από εκείνο υπήρχαν τα προσδοκόμενα, έχασε τη δυναμική του.

      Εάν το ΚΕΕ είναι στο δεξιό άκρο και το ΡΤΚ στο αριστερό, συνέχισε, ο κόσμος στην πραγματικότητα σήμερα βρίσκεται κάπου στη μέση, στην κλίμακα του 10 δηλαδή, είναι στο 5. «Και ο Κουντρέτ Οζερσάι είναι στο 5. Αλλά θα πετύχει τη διατήρηση αυτής της ισορροπίας; Αυτό είναι ένα ερώτημα. Μέχρι τώρα δεν τα καταφέρνει. Γιατί προσπαθεί να πάρει ψήφους και από τις δύο πλευρές, τους σοσιαλδημοκράτες και τους εθνικιστές. Δεν μπορεί βεβαίως να τους κρατήσει και τους δυο σε ισορροπία». Σημείωσε δε ότι το τελευταίο διάστημα, όντας στην εξουσία, το ΚΕΕ έχει διανείμει «οφέλη» και ζητεί την ψήφο του κόσμου για να κάνει όσα δεν πρόλαβε προεκλογικά, μετεκλογικά.

      Γενικά, πρόσθεσε, ο κόσμος περιμένει την τελευταία εβδομάδα για να δει ποιο θα είναι το πρώτο κόμμα και να το ψηφίσει και όπως δείχνουν τα πράγματα μέχρι τώρα πρώτη έρχεται η μεικτή ψήφος (σσ: Βάζουν σταυρό προτίμησης μόνο δίπλα στα ονόματα των υποψηφίων της επιλογής τους χωρίς να ψηφίσουν κόμμα. Όμως πρέπει να ψηφίσουν υποψήφιους από τουλάχιστον δύο κόμματα ανά «επαρχία» ή από ένα κόμμα και έναν ανεξάρτητο). Η Μινέ Γιουτζέλ σημείωσε επίσης ότι σύμφωνα με τις έρευνές της, ένας στους τρεις Τ/κ εκφράζει παράπονο ότι έτυχε δυσμενούς πολιτικής διάκρισης και υπήρξε θύμα κομματισμού.

      Όσον αφορά τα άτομα εκ Τουρκίας, η Γιουτζέλ ανέφερε στο ΚΥΠΕ ότι όσοι ήρθαν στην Κύπρο από το 1974 και μετά έχουν αναπτύξει μια έντονη κυπριακή ταυτότητα και μπορεί σε συζητήσεις ή καβγάδες με τους Τ/κ να τους λένε «είστε Τούρκοι εσείς», όμως οι ίδιοι προσπαθούν περισσότερο να κρατήσουν την «κυπριότητά τους» αφού νιώθουν ότι είναι συνδεδεμένη με την Κύπρο, την οποία αναγνωρίζουν ως πατρίδα. Οι Τ/κ, πρόσθεσε, ιδιαίτερα στο Κυπριακό και όσοι έχουν μια συγκεκριμένη ιδεολογία δηλώνουν ακόμη περισσότερο «εγώ είμαι Κύπριος. Γενικότερα, η πλειοψηφία της κοινωνίας δηλώνει Τουρκοκύπριος, με μια εθνικιστική μερίδα να λέει ότι είναι Τούρκοι».

      Η Γιουτζέλ θεωρεί ότι το κόμμα της Αναγέννησης (των εποίκων) δεν πρόκειται να περάσει το όριο και να εισέλθει στη «βουλή», λέγοντας ότι αποτελείται μεν από Τούρκους που ζουν εδώ αλλά δεν μπόρεσαν να αφομοιωθούν και η ίδια θεωρεί πως είναι το κόμμα της χειραγώγησης. Επίσης εκτίμησε ότι η συζήτηση και ο καβγάς του τελευταίου διαστήματος για τις έρευνες της εταιρείας Γκεζιτζί ήταν μια περίοδος απόπειρας χειραγώγησης της κοινής γνώμης και από αυτό επωφελήθηκε το Δημοκρατικό Κόμμα του Σερντάρ Ντενκτάς, που φέρεται να περνά το όριο και να εισέρχεται στη «βουλή». Επειδή φάνηκε ότι το ΔΚ αδικήθηκε και ο κόσμος πάντοτε στηρίζει τον αδικημένο, όπως εξήγησε. Όσον αφορά τη συζήτηση και το τί επακολούθησε της γνωστής γελοιογραφίας με τον Ταγίπ Ερντογάν που δημοσίευσε η Αφρίκα, η κ. Γιουτζέλ υποστήριξε ότι αυτό ήταν ένα θέμα μεγαλύτερης ρίξης μεταξύ των πολιτικών άκρων, δεξιάς και αριστεράς, και συνήθως «από τέτοιες αντιπαραθέσεις κερδίζουν τα δεξιά κόμματα».

      Ερωτηθείσα εξάλλου σχετικά, η Μινέ Γιουτζέλ είπε ότι το Κυπριακό δεν είναι ψηλά στην προεκλογική ατζέντα αφού ουσιαστικά δεν υπάρχουν συνομιλίες. Εάν δούμε και τα συνθήματα των κομμάτων, παρατηρεί, προέχουν τα μηνύματα ενάντια στη διαφθορά και μια καθαρή πολιτική. Όσον αφορά τυχόν παρέμβαση της Τουρκίας, η κ. Γιουτζέλ ανέφερε ότι σε μια τέτοια περίπτωση το αποτέλεσμα θα ήταν το αντίθετο από αυτό που οι παρεμβαίνοντες θα ήθελαν. «Υπάρχει αρνητική αντίδραση στην αριστερά, αλλά και στους εδώ Τούρκους υπηκόους, οι οποίοι θεωρούν ότι έρχονται (από την Τουρκία) μία – δυο μέρες και ΄μας λέτε δώστε εδώ την ψήφο σας, αλλά εμείς εδώ μένουμε, εδώ ζούμε και θα συνεχίσουμε να ζούμε, γι’ αυτό εμείς ξέρουμε ποιον θα ψηφίσουμε’».

      Η Τ/κ ερευνήτρια έστειλε και ένα μήνυμα ότι εάν θέλουμε να σπείρουμε σπόρους ειρήνης θα πρέπει να αρχίσουν να καταλαβαίνουμε ο ένας τον άλλο καλύτερα. Όταν οι Τ/κ, εξήγησε, λένε ‘εγώ θέλω να διοικώ το σπίτι μου’ οι Ε/κ αρχίζουν να φοβούνται θεωρώντας ότι οι Τ/κ θέλουν τακσίμ, τη διαίρεση. «Η κατάσταση δεν είναι καθόλου έτσι. Εμείς πρέπει να σταματήσουμε και τις παρεμβάσεις από την Τουρκία». Εάν δεν μπορούμε να συμφωνήσουμε σε μια λύση με τους Ε/κ, εξηγεί η Μινέ Γιουτζέλ, ούτε τις παρεμβάσεις από την Τουρκία μπορούν να σταματήσουν οι Τ/κ, σημειώνοντας ότι το μήνυμα για «διοίκηση τα του οίκου μου» είναι και προς την Τουρκία, που αυτή τη στιγμή είναι η μόνη χώρα που αναγνωρίζει την «ΤΔΒΚ» και στηρίζει οικονομικά τους Τ/κ.

      Οι «βουλευτικές εκλογές» από τα μάτια του βετεράνου Τουρκοκύπριου πολιτικού, Φερντί Σαμπίτ Σογιέρ

      Με κοινό και κύριο σημείο της προεκλογικής όλων των κομμάτων την επικέντρωση «στα του οίκου μας», η τουρκοκυπριακή κοινότητα προσέρχεται στις 7 Ιανουαρίου 2018 στις κάλπες για την ανάδειξη της νέας «κυβέρνησης» μετά από τρεις σχηματισμούς που προέκυψαν από την ίδια «βουλή» μετά τις τελευταίες «βουλευτικές εκλογές» που είχαν γίνει στις 28 Ιουλίου 2013.

      Σε όλα σχεδόν τα τ/κ πολιτικά κόμματα υπάρχει ανανέωση στους υποψηφίους ενώ στο Ρεπουμπλικανικό Τουρκικό κόμμα η παλιά γενιά στελεχών, αξιωματούχων και μελών δεν επαναδιεκδικεί. Ένας εξ αυτών και ο πρώην πρόεδρος του ΡΤΚ, πρώην «πρωθυπουργός», μέλος του κόμματος από το 1972 και για 29 χρόνια στη «βουλή», ο Φερντί Σαμπίτ Σογιέρ, απερχόμενος «βουλευτής» Αμμοχώστου.

      «Εγώ πάντως δεν θα κόψω το μουστάκι μου» απάντησε χαμογελώντας στο ερώτημα του ΚΥΠΕ εάν το ΡΤΚ θα είναι «με μουστάκια ή αμούστακο» (σσ: η παλιά γενιά των μουστακαλήδων στελεχών θεωρείτο πιο παραδοσιακή αριστερή πτέρυγα έναντι των αμούστακων μεταρρυθμιστών νεότερων μελών) και δηλώνει πως επίσης γελά με τη δήλωση/σύνθημα «να κοιτάξουμε το σπίτι μας». Τι έχουμε, διερωτάται, καμπάνια καθαριστικών. Το μεγαλύτερο πρόβλημα που επισκιάζει όλα τα άλλα και δεν πρόκειται να ομαλοποιηθεί η κατάσταση εάν αυτό δεν λυθεί, είπε, είναι το Κυπριακό.

      Σε συνέντευξή του στο ΚΥΠΕ, με αφορμή τις επερχόμενες «βουλευτικές εκλογές», ο κ. Σογιέρ αναφέρθηκε και στις προεδρικές εκλογές, εκφράζοντας και την απογοήτευσή του για το μη αποτέλεσμα των συνομιλιών. Διευκρίνισε ότι η διαφορά του προεδρικού συστήματος με το κοινοβουλευτικό που υπάρχει στα κατεχόμενα, διαφοροποιεί τις σχέσεις των πολιτικών κομμάτων. Στην τ/κ κοινότητα, ο «πρόεδρος» έχει ως κύριο καθήκον το Κυπριακό ενώ η άσκηση εξουσίας γίνεται από τη «βουλή», όπως ανέφερε λέγοντας ότι στο «νότο» στις προεδρικές εκλογές μπορεί ένα κόμμα διαφορετικής πολιτικής ιδεολογίας να στηρίξει έναν υποψήφιο από άλλο πολιτικό χώρο, αλλά στις «βουλευτικές εκλογές» ο κάθε πολιτικός χώρος ανταγωνίζεται με τους δικούς του υποψηφίους για την εξουσία.

      Αναφερόμενος στις συζητήσεις στην τ/κ κοινότητα τους τελευταίους μήνες για το προεδρικό σύστημα σε αναλογία με αυτό που έγινε στην Τουρκία, ο Φερντί Σογιέρ εξέφρασε την άποψη ότι μια από τις βασικές αιτίες του Κυπριακού μέχρι σήμερα είναι το προεδρικό καθεστώς, υποστηρίζοντας ότι όταν ιδρύθηκε η Κυπριακή Δημοκρατία το 1960 με Πρόεδρο τον Αρχιεπίσκοπο Μακάριο και Αντιπρόεδρο, τον Φαζίλ Κιουτσιούκ, τα πολιτικά κόμματα υποχώρησαν από τη δική τους ταυτότητα και δημιούργησαν ομάδες χωρίς αρχές γύρω από μια εθνικιστική ρητορική. «Και στις δύο κοινότητες αυτή η κουλτούρα του (ενός) ηγέτη ήταν δεσπόζουσα και αυτό είχε κακή επιρροή. Παρεμπόδισε τις συζητήσεις των διαφορών μεταξύ των κοινοτήτων».

      Εξήγησε επίσης ότι μετά το 1974 και μετά την ανακήρυξη του τ/κ ομοσπονδιακού «κράτους», οι Τ/κ προοδευτικοί αριστεροί μισούσαν το προεδρικό σύστημα. «Τα χρόνια της δικτατορίας, μεταξύ 1963-1974, λέγαμε για τον BEY φασισμό, που ήταν τα αρχικά των λέξεων Bayraktarlık – τα καθήκοντα του σημαιοφόρου, Elçilik – πρεσβεία, Yönetim – διοίκηση». Τα κόμματα ΡΤΚ, ΚΚΣ και η τότε αντιπολίτευση, όταν θα ιδρύονταν το «τ/κ ομόσπονδο κράτος» ζήτησαν ένα δημοκρατικό σύστημα και με τον τότε Τούρκο Πρωθυπουργό, Μπουλέντ Ετζεβίτ να συμφωνεί, κατέληξαν στον κοινοβουλευτισμό.

      Ο κ. Σογιέρ υποστήριξε ότι το προεδρικό σύστημα έχει τα οφέλη του αλλά σε μικρές κοινωνίες, ένα είδος προεδρικού κέντρου διοίκησης δημιουργεί κρυφές ή φανερές σχέσεις δικτατορικής υφής «και εγώ αυτό δεν το αγαπώ». Θεωρεί όμως, είπε στο ΚΥΠΕ, ότι κάποιες μεταρρυθμίσεις και αλλαγές στο κοινοβουλευτικό σύστημα μπορούν να γίνουν.

      Οι πρώτες «βουλευτικές εκλογές», θυμάται ο κ. Σογιέρ, έγιναν το 1976, τη δεκαετία του ’90 όταν η αντιπολίτευση μποϋκόταρε τις «εκλογές» ο ίδιος δεν συμμετείχε για να επανεκλεγεί το 1993 και πάλι μέχρι σήμερα. «Σήμερα έχουν ένα νέο αφήγημα. ‘Δεν μπορούμε να λύσουμε το Κυπριακό, βαρεθήκαμε πια, ας μην ασχοληθούμε με το Κυπριακό, να καθαρίσουμε το σπίτι μας’. Εγώ με αυτό γελώ δυνατά. Κρατούσε μήπως κάποιος το χέρι σας μέχρι σήμερα για να καθαρίσετε το σπίτι σας; Η βρωμιά, οι ακαθαρσίες, οι λακούβες που βλέπεις μέσα στο σπίτι που θέλεις να καθαρίσεις τί έχουν ως κύρια αιτία; Αυτό που επηρεάζει το σπίτι του είναι το κυπριακό πρόβλημα. Όλες αυτές οι δυσκολίες που αντιμετωπίζουμε έχουν ως κύριο λόγο το Κυπριακό».

      Το σπίτι μας θα το καθαρίσουμε αλλά αυτό δεν θα επηρεάσει καθόλου την θέλησή μας για λύση του Κυπριακού, συνέχισε ο βετεράνος Τ/κ πολιτικός, που θεωρεί πως αυτό το αφήγημα σκοτώνει την κουλτούρα της λύσης και «είναι ένας ιός που κάποιοι, οι οποίοι θέλουν να σκοτώσουν την επιθυμία και το στόχο για ομοσπονδιακή λύση, χρησιμοποιούν για να επηρεάσουν τους ανθρώπους που έχουν αριστερές πεποιθήσεις και πιστεύουν στη δημοκρατία». Με αποκαλούν γέρο και τους ευχαριστώ, ανέφερε ο Φερντί Σογιέρ. «Αλλά εγώ είμαι έμπειρος, δεν τρώω φαγητά με ιούς». Δηλώνει δε παρών στον αγώνα για να διατηρηθεί θεμελιώδης ο στόχος για λύση και ταυτόχρονα η τ/κ κοινότητα να έχει ένα καλύτερο μέλλον, οικονομική προοπτική και οντότητα και λιγότερη σύνδεση (εξάρτηση) από την Τουρκία.

      Ο Φερντί Σογιέρ μίλησε για μια παράνοια που υπάρχει και στις δύο κοινότητες. Η μεν τ/κ, είπε, θεωρεί ότι η οντότητά της σημαίνει και αναγνώριση του «κράτους» η δε ε/κ φοβάται οποιαδήποτε αναβάθμιση αυτής της οντότητας και εμποδίζει οποιαδήποτε ανάπτυξη. Πιστεύει, όπως ανέφερε, ότι οι δύο κοινότητες δεν θα πρέπει να είναι αντίπαλες αλλά πως η ανάπτυξη της τ/κ κοινότητας και μείωση της εξάρτησης από την Τουρκία ώστε να σταθεί στα πόδια της είναι σημαντικό πράγμα. Θεωρεί δε ότι εάν δημιουργηθεί μια κουλτούρα οικονομικής και εμπορικής συνεργασίας μεταξύ επιχειρηματιών από τις δύο κοινότητες αυτό θα ήταν «καταπληκτικό. Γιατί η Τουρκία και η Ελλάδα είναι μεγάλα κράτη. Εμείς κοντά τους είμαστε ‘πίτσιλοι’. Εάν οι ‘πίτσιλοι’ καβγαδίζουν μεταξύ τους, τότε είναι πολύ εύκολο κάποιος να τους τσακώσει, να τους σκοτώσει, να τους ελέγξει. Αυτό πρέπει να το ξεπεράσουμε, πρέπει να βάλουμε το μυαλό μας να δουλέψει, δεν έχουμε άλλη επιλογή».

      Όσον αφορά την προεκλογική εκστρατεία, ο κ. Σογιέρ σημείωσε ότι ο πληθωρισμός στην τ/κ κοινότητα ήταν στο τέλος Νοεμβρίου 17%, αλλά αυτό είναι ένα θέμα που δεν συζητείται. «Αυτό που συζητείται είναι ‘να καθαρίσουμε το σπίτι μας’. Κατ’ εμένα η πολιτική έγινε διαφήμιση καθαριστικών. Εμείς πρέπει να δημιουργήσουμε κοινή οικονομική κουλτούρα σε αυτή τη χώρα. Ας γνωρίζουμε όλοι, οι Τ/κ δεν μπορούν να εξαλείψουν με τη δύναμη του στρατού, με τη δύναμη της Τουρκίας τους Ε/κ, και οι Ε/κ με το πολιτικό προτέρημα του να είναι το νόμιμο κράτος διεθνώς δεν μπορούν να εξαλείψουν τους Τ/κ. Αυτοί που προσπαθούν να εξαλείψουν ο ένας τον άλλον, να καταλάβουν ότι στο τέλος εξοντώνουν τους εαυτούς τους».

      Ερωτηθείς για τη συνεργασία αριστερών και δεξιών κομμάτων στα κατεχόμενα, ο κ Σογιέρ είπε ότι το σημαντικό είναι οι καταγεγραμμένες αρχές συνεργασίας. Κατά την περίοδο ΚΕΕ- ΡΤΚ, είπε, στο «κυβερνητικό πρόγραμμα» υπήρχε αναφορά ότι το Κυπριακό πρέπει να λυθεί με ομοσπονδιακή λύση ενώ και στη συνεργασία ΡΤΚ – ΔΚ υπήρχε η υπογραφή του ΔΚ σε αντίστοιχη αναφορά. Κόμματα που σήμερα λένε ότι είναι ενάντια στην ομοσπονδία είχαν υπογράψει ακριβώς το αντίθετο, σημείωσε, λέγοντας πως τα συνεργαζόμενα κόμματα με το ΡΤΚ επί «προεδρίας» Ακιντζί, τουλάχιστον δεν είχαν διεξάγει καμπάνια εναντίον του. «Στην πολιτική τίποτα δεν είναι μαύρο ή άσπρο. Για να φτάσουμε σε μια ειρήνη στην Κύπρο, σε μια δημοκρατική, ομοσπονδιακή λύση συμπεριφερόμαστε λίγο σαν το πλυντήριο ρούχων, γι’ αυτό εγώ αγαπώ το γκρι. Όμως δεν υποχωρούμε σε θέματα αρχών».

      Ο Φερντί Σογιέρ διαπιστώνει ότι υπάρχει μια αύξηση των εθνικιστικών κινημάτων και στις δύο πλευρές στην Κύπρο, όπως και στην Τουρκία και την Ελλάδα, λέγοντας πως αυτή την «παγκόσμια μέθη» πρέπει να την προσέχουμε και απέναντι σε αυτή να σταθούν όλες οι αριστερές, προοδευτικές δυνάμεις.

      Μίλησε και για ένα ψέμα – όπως είπε – που τελευταία λένε στους Τ/κ, ότι δεν υπάρχει κάτι που μπορούν να κάνουν, δεν υπάρχει ελπίδα και πληγώνουν την αυτοπεποίθηση και το μέλλον της χώρας, λέγοντας πως δεν πρέπει οι Τ/κ να πέσουν σε αυτή την παγίδα και να πιστέψουν σε δήθεν ήρωες που θα τους σώσουν.

      Απαντώντας σε ερώτηση για την επιρροή της Τουρκίας στις «εκλογές», ο κ. Σογιέρ είπε πως μια τέτοια εντύπωση υπάρχει, όμως η πραγματικότητα είναι διαφορετική. Έφερε δε ως παράδειγμα συμπεριφοράς των εκ Τουρκίας που διαμένουν εδώ και χρόνια στον «βορρά» το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος στην Τουρκία τον περασμένο Απρίλιο. Συμμετείχαν, είπε, το 40% και ψήφισαν «όχι» στις συνταγματικές μεταρρυθμίσεις σε αντίθεση με το αποτέλεσμα στην Τουρκία. Γιατί, «λένε αυτοί ‘εγώ εδώ μένω, τι με νοιάζει τι θα γίνει εκεί;’». Σίγουρα, συνέχισε, υπάρχει μια βαρύτητα της Τουρκίας, αλλά «έχουμε και εμείς τη δική μας βαρύτητα».

      Ερωτηθείς ποια ήταν η πιο έντονη πολιτική ανάμνηση που έχει, ο Φερντί Σαμπίτ Σογιέρ αναφέρθηκε στη συνάντησή του για πρώτη φορά όταν εργαζόταν στην Dev Is το 1978, με τον τότε ΓΓ της ΠΕΟ, Ανδρέα Ζιαρτίδη. Τότε, είπε, έκαναν τα πρώτα βήματα για συνεργασία μεταξύ των δύο πλευρών και η γνωριμία του μαζί με τον Ζιαρτίδη, τον οποίο σέβεται απεριόριστα, τον επηρέασε πολύ.

      Σέβεται και Τ/κ πολιτικούς, ανέφερε, όπως τον Οζγκέρ Οζγκιούρ, τον Νατζί Ταλάτ, τον Αλπάι Ντουρντουράν και άλλους, ενώ απαντώντας σε σχετική ερώτηση είπε πως ήταν και δική του επιθυμία να μην είναι ξανά υποψήφιος. Ο μεγαλύτερος του φόβος είναι τα ψέματα στην πολιτική και οι εξωπραγματικοί στόχοι που απογοητεύουν τους ανθρώπους. Ανησυχεί για την αποχή των νέων από την πολιτική, λέγοντας ότι έμαθαν να μην αναλύουν τα πράγματα και με τη σύγχρονη τεχνολογία «βλέπουν μόνο μέσα από τον σωλήνα». Αλλά πιο πολύ, κατέληξε, ανησυχεί για τους νέους και στις δύο κοινότητες λόγω των ναρκωτικών. «Αυτό είναι μια μεγάλη καταστροφή, και τα κέντρα διασκέδασης είναι μια μεγάλη καταστροφή. Και η σοβινιστική κουλτούρα είναι πολύ κακή».

      MM